تب فقط به دلیل سرماخوردگی اتفاق نمیافتد. هر نوع عفونت در بدن انسان میتواند موجب تب شود. پس هرگاه که کودک شما تب کرد، نباید تصور کنید که سرماخورده است.
بالاتر بودن دمای بدن از حد طبیعی، تب نامیده میشود. تب یک بیماری نیست، در واقع وضعیتی است که میتواند حاکی از بیماری بوده یا بر بیماری دلالت نداشته باشد. بسیاری از والدین و مردم معتقدند که تب میتواند نشانه بیماری سرماخوردگی یا آنفولانزا باشد، اما این عقیده نادرست است زیرا تب ممکن است به دلایل مختلف در بدن ایجاد شود. ما در این مقاله سعی داریم که شما را با دلایل مختلف تب کودک بدون علائم سرماخوردگی آشنا کنیم و روشهای درمان آن را هم شرح دهیم. در ادامه همراه ما باشید.
تب چیست؟
افزایش دمای طبیعی بدن، تب نام دارد. تب در کودکان بسیار رایج بوده و در واقع واکنش طبیعی بدن به بسیاری از بیماریهاست که رایج ترین آنها عفونت بدن است. تب به خودی خود و همیشه نگران کننده نیست، میتوان گفت تب پاسخ طبیعی سیستم ایمنی کودک به ویروس یا عفونت باکتریایی است. کودکی که دچار تب میشود، یعنی سیستم ایمنی بدنش توانسته در مقابل بیماریها و عفونت مقاومت نشان دهد. وقتی کودک تب میکند والدین از این تغییر درجه حرارت بدن نگران میشوند اما پزشکان نگران پیدا کردن عامل تب هستند، نه بالا رفتن درجه حرارت بدن.
ممکن است کودک در سال چندین بار دچار تب شود بنابراین باید تحت نظر پزشک بوده تا درمانهای لازم صورت گیرد، زیرا ممکن است موجب بروز تشنج شود؛ به ویژه برای کسانی که در خانواده شان سابقه این بیماری وجود دارد. باید گفت که تب به دلایل مختلفی به وجود میآید، وقتی کودک تب میکند فقط نباید به سرماخوردگی و آنفولانزا فکر کرد، ممکن است بر اثر بیماریهای مختلف دیگری این عارضه به وجود بیاید. در ادامه به دلایل ایجاد تب کودک بدون علائم سرماخوردگی اشاره خواهیم کرد.
درجه حرارت و تب چند درجه برای کودک نگران کننده است ؟
دستورالعمل تب کودک در آکادمی آمریکایی اطفال (AAP) این گونه بیان شده است:
نوزادان تا سه ماهگی دمایی بالاتر از 100.4 (38 درجه سانتی گراد) یک مشکلی است که باعث نگرانی میشود.
نوزادان بین 3 تا 6 ماهگی تب بالای 101 درجه (38.3 درجه سانتی گراد) باید توسط متخصص اطفال بررسی شود.
نوزادان سن 6 ماه به بالاتر درجه حرارت بیش از 103 درجه (39.4 سانتی گراد) نیاز به مشاوره فوری و مراجعه به پزشک دارد.
برای اندازه گیری تب کودک در خانه میتوان از انواع تب سنج کمک گرفت. به طور کلی میتوان گفت تب نشانه فعالیت نادرست بخشی از بدن است. اگر تب کودک زیر 38 درجه سانتی گراد و همراه با آبریزش بینی بوده، به احتمال زیاد سرماخورده است. اما اگر به همراه تب دچار اسهال و استفراغ شده است، باید سراغ بیماری دیگری بود.
دلایل ایجاد تب در کودکان
دلایل ایجاد تب در کودکان متفاوت است. در زیر دلایل ایجاد تب کودک بدون علائم سرماخوردگی نام برده شده است:
عفونت
اکثر تبها در اثر یک بیماری یا عفونت خاصی در بدن به وجود میآید. با ورود میکروب به بدن تب ایجاد شده که عمدتا این میکروبها ویروسی هستند و تصورات حاکی از آن است که حدود 90 درصد کودکانی که به تب دچار شده اند، یک عامل ویروسی وارد بدن آنها شده است. تب به بدن کمک میکند با تحریک مکانیزمهای دفاعی طبیعی بدن، با عفونتها مقابله کند. معمولا پزشکان با معاینه کودکان بررسی میکنند که عفونت از نوع میکروبی باکتریال یا ویروسی است. 10 درصد میکروبها که وارد بدن میشوند از نوع باکتریال هستند. باکتریها دسته ای از میکروبها هستند که وارد بدن انسان شده و با مصرف آنتی بیوتیک دوره بیماری کوتاه تر میشود. تبی که نشانه عفونت ویروسی است نیاز به مصرف آنتی بیوتیک ندارد.
پوشیدن لباس زیاد
نوزادان، مخصوصا نوزادی که تازه به دنیا آمده است، اگر لباس زیاد بپوشند یا در مکان گرم قرار بگیرند، تب میکنند. میتوان لباسهای نوزاد را کمتر کرد و دمای محیط خانه را هم پایین آورد، تا درجه حرارت بدن نوزاد به حالت طبیعی بازگردد.
واکسن
واکسیناسیون عبارت است از فرایندی برای محافظت از ابتلا به بیماری، تقویت سیستم ایمنی بدن در مقابل بیماری و آماده کردن بدن برای مبارزه با بیماریها. تب نوزاد بعد از انجام واکسیناسیون امری طبیعی است که میتوان با کم کردن لباس او، شستن بدن، دادن مایعات و آبمیوه به کودک و در آخر استفاده از قطره استامینفون تب را قطع کرد.
دندان درآوردن کودک
یکی از اصلی ترین عارضهها و علائم رویش دندان، بی قراری و بی اشتهایی کودک و خارش لثه است. اما گاهی دندان در آوردن نوزاد با تب همراه است. تب ناشی از دندان درآوردن تا زمانی که دندان کودک از لثه بیرون نزد، ادامه دارد. تب و اسهال توام با هم در این دوره به دلیل این است که در زمان رویش دندان، کودک هر وسیله ای را برای خارش لثهها از روی زمین برداشته و وارد دهان میکند که ممکن است میکروب وارد بدن شده و تب و اسهال ایجاد شود.
کم آبی و گرمازدگی
یکی از علتهای ایجاد تب در کودکان و نوزادان به خصوص در فصل گرما، کم آبی بدن و گرمازدگی است.
تب و ویروس کرونا
ویروس کرونا در این روزها بسیار شایع بوده و یکی از شایع ترین علائم آن تب و سرفه است. بسیاری از والدین زمانی که کودکشان دچار تب شده به شدت نگران میشوند که آیا علائم ویروس کرونا است یا خیر؟ تب و سرفه به طور معمول نمیتواند از علائم این بیماری در کودکان بوده و تب در بین کودکان مبتلا کمتر دیده شده است. کودکان مبتلا به کووید 19 خفیف علائمی نظیر آبریزش بینی، سرفه یا گلودرد را تجربه میکنند. بعضی از کودکان دچار تهوع، استفراغ و اسهال میشوند. کودکانی که نمیتوانند احساسات خود را بیان کنند، بیشتر گریه میکنند و کلافه هستند. در مجموع میتوان گفت که علائم ویروس کرونا در کودکان خفیف تر از بزرگسالان است و کمتر تب بین مبتلاشدگان دیده میشود.
درمان تب کودک در خانه
بسیاری از والدین با تب کودک نگران میشوند و بیشتر سر در گم که باید چه کاری انجام دهند تا درجه حرارت بدن کودک پایین بیاید. در این موقع صبور بوده و تا قبل از اینکه به پزشک مراجعه کنید میتوانید کارهای زیر را در خانه انجام دهید تا تب کودک کنترل شود:
استفاده از دستمال مرطوب
اولین اقدامی که برای کاهش دمای بدن در خانه میتوان انجام داد، استفاده از یک دستمال مرطوب بر روی پیشانی نوزاد است. مقداری آب سرد در یک کاسه ریخته و کنار خود قرار دهید. یک دستمال تمیز هم در آب قرار دهید، دستمال را در آب غوطه ور کرده و آب اضافه آن را بگیرید. سپس پارچه مرطوب را روی پیشانی کودک قرار دهید و وقتی گرم شد، دوباره این عمل را تکرار کنید. این کار را تا زمانی که تب قطع شود ادامه دهید. همچنین میتوانید به مناطقی مانند زیر بغل، کشاله ران، پا و دست هم بگذارید. توجه داشته باشید که برای انجام این کار از آب خیلی سرد یا یخ استفاده نکنید، زیرا ممکن است دمای داخلی بدن افزایش پیدا کند.
حمام ولرم
یک حمام با آب ولرم میتواند به شادابی و سرحال شدن کودک شما هنگام تب کمک کند. حتی به کودک شما کمک میکند که بهتر بخوابد، زیرا برای بهبود و کوتاه شدن دوره بیماری نیاز است.
استفاده از مایعات
برای کودکان بیمار، بسیار مهم است که از مایعات استفاده کنند. در طول بیماری به علت تب، آب بدن تبخیر میشود و شما با خوراندن مایعات به کودک میزان آب از دست رفته را جبران خواهید کرد.
کاهش تب نوزاد با شیر مادر
شیر مادر برای نوزاد کوچکتر از 6 ماه که به جز شیر مادر قادر به خوردن چیز دیگری نیستند، بسیار مهم و ضروری است. شیر مادر دارای ترکیبات مغذی است که موجب تقویت سیستم ایمنی نوزاد میشود و توانایی کودک را برای مقابله با بیماری بالاتر میبرد. سعی کنید مرتب نوزاد خود را با شیرتان تغذیه کنید.
کم کردن لباس کودک
برای جلوگیری از تب و کاهش دمای بدن کودک، لباس کمتر و آزاد تن کودک کنید. زمانی که خواب است پتو روی کودک نکشید و از یک پارچه نازک استفاده کنید. سریعا فضای خانه را هم خنک کنید.
استفاده از داروهای تب بر
اگر تب کودک را اذیت میکند، برای کاهش دمای بدن نوزاد میتوانید با تجویز پزشک از قطرههای استامینوفن استفاده کنید. هنگام قطره دادن به کودک دقت کنید که میزان وزن کودک دوز مصرفی دارو را تعیین میکند.
سخن پایانی